Zaman qadına qarşı həmişə səssiz, amma sərt olub.
O, kişidən fərqli olaraq qadının üzündə, bədənində, baxışında, səsində iz buraxır. Zaman qadının həyatına təkcə illər əlavə etmir — gözləntilər, qorxular, müqayisələr və susqunluqlar da əlavə edir. Buna görə də sual sadə səslənsə də, cavabı çoxqatlıdır:
Qadın zamanla barışa bilərmi?
Bu sualın cavabı nə təqvimdədir, nə güzgüdə. Cavab qadının özünə baxışındadır.
Zaman qadın üçün niyə ağır mövzudur?
Qadın uşaqlıqdan zamanla üz-üzə qoyulur.
“Tez böyü”, “Vaxt keçir”, “Artıq gecdir”, “Yaşın çatır”, “Cavanlıq gedir”.
Zaman qadın üçün sadəcə axan saniyələr deyil.
Zaman — təzyiqdir.
-
müəyyən yaşa qədər oxumalısan
-
müəyyən yaşa qədər evlənməlisən
-
müəyyən yaşa qədər ana olmalısan
-
müəyyən yaşdan sonra susmalısan
Beləcə zaman qadının dostu yox, hakimi olur.
Güzgü ilə ilk qarşıdurma
Qadın bir gün güzgüyə baxır və hiss edir:
nəsə dəyişib.
Bu dəyişiklik dərhal dramatik olmur.
Bir xətt, bir kölgə, bir baxış fərqi.
Amma qadın üçün bu dəyişiklik bədənlə bağlı deyil.
Bu, qəbul edilməmək qorxusudur.
Çünki qadına uzun illər belə öyrədilib:
“Sən gözəl olanda dəyərlisən.”
Və gözəllik gəncliklə ölçüləndə, zaman avtomatik düşmənə çevrilir.
Qadın niyə zamana qarşı savaşır?
Çünki ona öyrədiblər ki:
-
yaş almaq itirməkdir
-
dəyişmək zəifləməkdir
-
qocalmaq görünməz olmaqdır
Qadın zamana qarşı krem alır, prosedur edir, susur, qorxur, müqayisə edir.
Amma heç kim ona deməyib ki:
zaman qadını aparmır, qadını formalaşdırır.
Yaş almaq – itirməkdirmi?
Əgər yaş almaq itirməkdirsə, nə itiririk?
-
gənclik enerjisini?
-
illüziyaları?
-
səssiz dözümləri?
Bəlkə də itirdiklərimiz lazımsız yüklərdir.
Qadın yaş aldıqca:
-
daha az izah edir
-
daha çox hiss edir
-
daha az razılaşır
-
daha çox seçir
Bu itirmək deyil.
Bu azadlaşmaqdır.
Zaman qadına nə verir?
Zaman qadına təkcə qırış vermir.
Zaman qadına verir:
-
özünü tanımaq
-
sərhəd qoymaq
-
“yetər” demək
-
tək qalmaqdan qorxmamaq
-
sevilmək üçün dəyişməmək
Bunlar gənclikdə nadir olur.
Çünki gənclik çox vaxt bəyənilmək ehtiyacı ilə doludur.
Qadın və 30 yaş qorxusu
30 qadın üçün mistik həddir.
Sanki nəsə bitir.
Əslində isə 30:
-
özünü tanımağa başlamaqdır
-
başqasının fikrindən azadlaşmaqdır
-
bədənlə barışmaqdır
Amma cəmiyyət bunu “gecikmə” kimi təqdim edir.
Qadın 30-da hələ yaşayır, amma artıq hesab verir.
40 yaş – sükutmu, güc mü?
40 yaş qadını iki yerə bölür:
-
biri qorxur
-
biri nəfəs alır
Çünki bu yaşda qadın artıq:
-
hər kəsi razı sala bilməyəcəyini anlayır
-
bədəni dinləməyə başlayır
-
öz ehtiyaclarını gec də olsa tanıyır
40 — qadının səssiz gücüdür.
O artıq az danışır, amma dediyi yerində olur.
Qadın niyə yaş aldıqca görünməz olur?
Bu sual cəmiyyətlə bağlıdır, qadınla yox.
Çünki cəmiyyət qadını:
-
cavan olanda göstərir
-
yaş alanda kənara çəkir
Amma qadın görünməz olmur.
Sadəcə artıq özünü nümayiş etdirmək istəmir.
Bu fərqi anlamaq vacibdir.
Zaman və ana olan qadın
Ana olan qadın üçün zaman başqa cür axır.
Onun zamanı:
-
uşağın böyüməsi ilə ölçülür
-
gecələr oyaqlıqla bölünür
-
özünə qalan dəqiqələrlə azalır
Ana olan qadın çox vaxt zamana yox, özünə gecikir.
Və bir gün anlayır ki, illərlə hamıya çatıb, özünə yox.
Qadın və “gec qaldım” hissi
Qadınların içində səssiz bir cümlə var:
“Gec qaldım.”
Amma gec nəyə?
-
xoşbəxtliyə?
-
özünə?
-
sevilməyə?
Həqiqət budur:
Həyatda gec deyil. Sadəcə yollar fərqlidir.
Qadın bunu anladığı gün zamanla barışmağa başlayır.
Zamanla barışmaq nə deməkdir?
Bu, zamana təslim olmaq deyil.
Bu:
-
bədəni qəbul etmək
-
dəyişimi düşmən görməmək
-
keçmişə nifrət etməmək
-
gələcəkdən qorxmamaq
deməkdir.
Zamanla barışan qadın artıq:
-
öz yaşını gizlətmir
-
müqayisə etmir
-
sübut etmir
O, olduğu kimidir.
Qadın və öz ritmi
Ən böyük problem qadının öz ritmini itirməsidir.
Cəmiyyətin ritmi sürətlidir.
Qadının ruhu isə bəzən yavaşlamaq istəyir.
Zamanla barışmaq —
öz ritminə qayıtmaqdır.
Qadın zamana qalib gələ bilərmi?
Qalib gəlmək yox.
Barışmaq.
Çünki zamanla savaşan uduzar.
Zamanla barışan rahatlayar.
Qadın və zaman – nəticə
Bəli.
Qadın zamanla barışa bilər.
Amma bu:
-
cəmiyyətin icazəsi ilə yox
-
güzgünün hökmü ilə yox
-
başqalarının fikri ilə yox
öz daxili razılığı ilə mümkündür.
Qadın zamanla barışanda:
-
daha az qorxur
-
daha çox yaşayır
-
daha az rol oynayır
-
daha çox özü olur
Son söz
Zaman qadını aparmır.
Zaman qadını açır.
Hər il bir qat daha dərinləşdirir.
Hər dəyişiklik bir pərdəni qaldırır.
Və bir gün qadın anlayır:
Zaman düşmən deyil. Zaman şahiddir.
O, qadının nə qədər güclü olduğunu səssizcə təsdiqləyir.