Dinlə! Çoxlarının düşündüyündən (və bir çox təcrübədən) fərqli olaraq, liderin ən vacib işi danışmaq, vəz etmək, yönləndirmək və ya məsləhət vermək deyil. Liderin ən vacib işi — qulaq asmaqdır.
İdarəetmə üzrə tanınmış mütəxəssis Tom Peters ilə etdiyim bir reportajda o, liderlikdə ən vacib dörd sözü belə ifadə etdi: “Nə düşünürsən?” Tom deyirdi ki, dinləmək liderin əsas işi olmalıdır. Məlumatlı və düzgün qərarlar qəbul etmək üçün liderlər müxtəlif fikirləri, rəyləri, perspektivləri və şəxsi təcrübələri toplayan peşəkar “dinləyici” olmalıdırlar.
Richard Branson bir dəfə demişdi: “Yaxşı lidersənsə, yaxşı dinləyirsən.” Bu fikir həyatın bütün sahələrində doğrudur. Lakin hər gün müşahidə etdiyim bir həqiqət var: insanların əksəriyyəti dinləməyi bacarmır. Bu isə həqiqətən təəccüblüdür.
Diqqətsizlər. Bu insanlar ən zəif dinləyicilərdir. Sən danışarkən başqa tərəfə baxırlar, telefona yönəlirlər və ya diqqətlərini yayındırırlar. Bu davranış qarşı tərəfə onun əhəmiyyətsiz olduğunu hiss etdirir.
Araya girənlər. Bunlar səni sözünü tamamlamadan kəsən insanlardır. Onlar səni tam dinləmədən nəticə çıxarır və öz fikirlərini tələsik şəkildə ortaya qoyurlar. Bu isə həm yanlış anlaşılmalara, həm də hörmətsizliyə səbəb olur.
Taxtabaşlar. Bu insanlar səni dinləmək əvəzinə nə deyəcəklərini düşünürlər. Söhbəti yalnız öz fikirlərinə bağlamaq üçün gözləyirlər və sən danışarkən artıq növbələrini səbirsizliklə gözlədikləri açıq şəkildə hiss olunur.
Egoistlər. Onlar səni dinləmək əvəzinə söhbəti öz üzərlərinə çəkirlər. Sənin hekayəni dinləməkdənsə, onu öz təcrübələri ilə əvəz edirlər. Bu tip insanlar qarşı tərəfi anlamaqdan çox, özlərini göstərmək istəyirlər.
Yuxarıdakıları tanıyırsınız? Dostlar, həmkarlar, ailə üzvləri… bəlkə də özünüz?
Jim Collins müəllimi, rəhbərlik nəzəriyyəsinin banilərindən biri olan Peter F. Drucker haqqında belə deyirdi: “O, insanlara nəsə demək üçün deyil, hər görüşdüyü insandan nəsə öyrənmək üçün dinləyirdi.” Məhz buna görə o, ən nüfuzlu rəhbərlərdən biri oldu.
Əgər siz də təsirli olmaq, insanlara ilham vermək və güclü lider olmaq istəyirsinizsə, dinləməyi öyrənməlisiniz.
Məsləhətim:
- Az danışın. Daha çox dinləyin.
- Az fikir bildirin. Daha çox sual verin.
Tom Peters-in sadə, amma güclü sualı ilə başlayın: “Nə düşünürsən?”
Daha sonra bu suallarla davam edə bilərsiniz:
- “Sən nə demək istəyirsən?”
- “Bunu niyə belə düşünürsən?”
- “Bu barədə nə hiss edirsən?”
Və ən əsası — həqiqətən dinləyin. Diqqətsiz, söz kəsən, səthi və eqoist dinləyici olmayın. Elə dinləyin ki, qarşınızdakı insan danışarkən özünü dünyanın ən vacib insanı kimi hiss etsin.