Bəzən insanın beynində o qədər çox fikir olur ki, onları ardıcıl şəkildə həyata keçirmək mümkün görünmür. Gündəlik qayğılardan tutmuş bəşəriyyətin taleyinə qədər uzanan düşüncələr bir siyahıda toplananda həm qəribə, həm də düşündürücü mənzərə yaranır. Məhz belə qeyri-adi "ediləcək işlər" siyahılarından biri də burada təqdim olunur. Bu siyahıda ev işləri, şəxsi sağlamlıq, sosial problemlər, iqlim böhranı, heyvanların qorunması, müharibələrin dayandırılması və hətta bütün xəstəliklərin müalicəsi kimi bir-birindən tamamilə fərqli məqsədlər yanaşı yer alır.
Hər şey bir hisslə başlayır
Siyahının müəllifi ilk olaraq öz emosional vəziyyətini təsvir edir:
"Bir az əsəbi olduğumu hiss edirəm. Zirvə mövsümüdür."
Bu cümlə bütün siyahının ruhunu müəyyənləşdirir. Sanki insan beynində eyni anda yüzlərlə fikir dolaşır və onların hamısı vacib görünür.
Dünyanın ən böyük sosial problemlərini həll etmək arzusu
Siyahının ilk bəndləri artıq insanın yalnız öz həyatı haqqında düşünmədiyini göstərir.
İlk məqsəd evsizliyə son qoymaqdır. Dünyada milyonlarla insan küçələrdə yaşayır və təhlükəsiz yaşayış yerindən məhrumdur. Müəllif bunun dəyişməsini istəyir.
Növbəti məqsəd aclıq problemini aradan qaldırmaqdır. Dünyanın müxtəlif ölkələrində milyonlarla insan kifayət qədər qida tapa bilmir. Siyahıda bu problemə də son qoymaq arzusu öz əksini tapır.
Gündəlik həyat da unudulmur
Qlobal problemlərin arasında tamamilə adi məişət işləri də yer alır.
Müəllif Dr. Rubenstein ilə diş həkimi görüşü təyin etməyi, müalicə zamanı istifadə olunan azot haqqında məlumat almağı planlaşdırır.
Hətta William James haqqında araşdırma aparmaq kimi şəxsi maraqlar da siyahıya daxil edilib.
Bu keçid göstərir ki, insan beyni eyni anda həm şəxsi, həm də qlobal problemləri düşünə bilir.
Təbiəti və canlıları qorumaq
Siyahıda vəhşi təbiətin qorunmasına xüsusi diqqət ayrılır.
Aslanlar...
Pələnglər...
Fillər...
Qurbağalar...
Arılar...
Balinalar...
Hətta plastik tullantılar səbəbindən təhlükə altında olan bütün dəniz canlılarının qorunması müəllif üçün mühüm məqsədlərdən biridir.
Bu yanaşma yalnız müəyyən növlərin deyil, bütün ekosistemin qorunmasına çağırış edir.
Plastikdən təmiz planet arzusu
Müəllif okeanlarda toplanmış bütün plastik tullantıların təmizlənməsini istəyir.
Bununla yanaşı təmiz içməli su, təmiz hava və insanların daha sağlam mühitdə yaşaması da siyahının əsas məqsədlərindəndir.
Elektrikli nəqliyyatın genişləndirilməsi, alternativ enerji mənbələrinin inkişafı və texnologiyanın ekoloji problemlərin həllində istifadə olunması da xüsusi vurğulanır.
Müharibəsiz dünya arzusu
Siyahıda növbəti böyük məqsəd nüvə silahlarının tamamilə aradan qaldırılmasıdır.
Müəllif bütün ölkələrin tərksilah edilməsini, kimyəvi silahların gizlədilməsini və insanların təhlükəsiz şəraitdə yaşamasını arzulayır.
Bu hissə dünyanın gələcəyi ilə bağlı idealist baxışları əks etdirir.
Yenə gündəlik həyata qayıdış
Qlobal problemlərin arasında birdən-birə tam fərqli məişət işləri görünür.
• Yarpaqları təmizləmək.
• Tıxacları açmaq.
• Həyətin vəziyyətini qiymətləndirmək üçün ustaya zəng etmək.
Bu keçid siyahını daha maraqlı edir. Sanki müəllif bir dəqiqə əvvəl dünyanı xilas etməyi planlaşdırır, növbəti dəqiqə isə həyət işlərini xatırlayır.
Trofey ovuna son qoymaq
Müəllif trofey ovçuluğunun tamamilə dayandırılmasını istəyir.
Bu fikir vəhşi heyvanların yalnız əyləncə məqsədilə öldürülməsinə qarşı etiraz kimi təqdim olunur.
Qaçqın uşaqlarının müdafiəsi
Siyahıda qaçqın uşaqları ilə bağlı emosional çağırış da yer alır.
Müəllif onların saxlanıldığı yerlərdən azad edilməsini, valideynləri ilə yenidən birləşdirilməsini və təhlükəsiz həyata qayıtmasını arzulayır.
Bununla yanaşı, təhlükə yaratmayan insanların sığınacaq əldə etməsinin vacibliyi vurğulanır.
Fosil yanacaqlardan imtina
Müəllif gələcəyin enerjisini günəş, külək, batareya və gələcəkdə kəşf ediləcək yeni texnologiyalar üzərində qurmaq istəyir.
Elektrikli avtomobillərin inkişaf etdirilməsi və ətraf mühitə zərər verən yanacaq növlərinin aradan qaldırılması əsas məqsədlərdən biri kimi qeyd olunur.
Evdə görüləcək işlər
Siyahıda daha sonra yenidən şəxsi məsələlər yer alır.
Qonaq otağındakı lampanın LED işıqlandırma ilə əvəz olunması planlaşdırılır.
Yeni hamam xalçası almaq, istifadə olunan dərmanların reseptlərini yeniləmək, müxtəlif vitamin və qida əlavələrini qəbul etmək, eləcə də yeni bitki mənşəli məhsullar sınamaq kimi qeydlər də siyahıya daxil edilib.
Burada sağlam həyat tərzi ilə bağlı şəxsi planlar diqqət çəkir.
İqlim dəyişikliyi ilə mübarizə
Siyahının növbəti hissəsində qlobal istiləşmənin dayandırılması və okean səviyyəsinin yüksəlməsinin qarşısının alınması kimi bəşəri problemlər qeyd olunur.
Müəllif planetin gələcəyi ilə bağlı narahatlığını açıq şəkildə ifadə edir.
Amazon meşələrinin qorunması
Amazon yağış meşələrinin məhv edilməsinin qarşısının alınması siyahının vacib bəndlərindən biridir.
Bununla yanaşı müəllif mənəvi axtarışlara da toxunur.
Peruda yerli şamanlarla görüşmək...
Ayahuaska və digər psixodelik maddələrin dini və mənəvi təcrübələrdə rolunu araşdırmaq...
Müxtəlif dinlər arasında dialoq qurmaq...
Tanrı, Brahman, Məsih və Budda haqqında daha dərindən düşünmək...
Bu hissə müəllifin həm elmi, həm də mənəvi axtarışlarını əks etdirir.
Ailə üzvlərini unutmamaq
Qlobal problemlərin arasında müəllif ailə üzvlərini də xatırlayır.
Xala Judy haqqında məlumat almaq.
Əmisi qızı Jenny ilə əlaqə saxlamaq.
Bu qeydlər siyahıya daha şəxsi xarakter qazandırır.
Heyvanların hüquqları
Siyahıda sənaye heyvandarlığının və heyvanlar üzərində aparılan laboratoriya təcrübələrinin dayandırılması arzulanır.
Toyuqların...
İnəklərin...
Donuzların...
və digər heyvanların daha humanist şəraitdə yaşaması müəllif üçün mühüm mövzulardan biridir.
Ön həyəti də unutma
Bütün bunların arasında müəllif qısa şəkildə ön qazonun da qaydaya salınmasını qeyd edir.
Bu cür keçidlər siyahının qeyri-adi üslubunu daha da gücləndirir.
Arktikanın yenidən dondurulması
Müəllif Arktika buzlaqlarının və Qrenlandiyanın yenidən buzla örtülməsini arzulayır.
Hətta zarafat üslubunda qütb ayıları üçün müvəqqəti yaşayış yerlərinin yaradılması ideyasını da qeyd edir.
İnsan alverinə son qoymaq
Siyahıda uşaqların və böyüklərin cinsi istismarının, insan alverinin və zorakılığın tamamilə aradan qaldırılması əsas məqsədlərdən biri kimi göstərilir.
Cinayətkarların cəzalandırılması və insanların təhlükəsizliyinin təmin olunması vurğulanır.
Bütün insanlar üçün bərabərlik
Müəllif insanların irqindən, milliyyətindən, dinindən, cinsindən, cinsi oriyentasiyasından, dəri rəngindən, fiziki görünüşündən, intellektindən və digər fərqlərindən asılı olmayaraq eyni hüquqlara malik olmasını istəyir.
Bərabər əmək haqqı...
Bərabər təhsil...
Bərabər yaşayış imkanları...
Əsas ehtiyaclara çıxış...
Bu fikirlər siyahının humanist ruhunu daha da gücləndirir.
Nəfəs almağı unutma
Uzun siyahının içində ən sadə, amma ən təsirli qeydlərdən biri belədir:
"Yenidən nəfəs al. Sadəcə nəfəs al."
Bu cümlə insanın bəzən bütün problemlərin arasında özünü də unutduğunu xatırladır.
Bütün xəstəliklərin müalicəsi
Siyahının ən geniş hissəsi müxtəlif xəstəliklərin tam müalicəsinə həsr olunub.
Burada Alzheimer, ALS, autizm, Parkinson, xərçəng, ürək xəstəlikləri, artrit, lupus, diabetin bütün növləri, hepatit, kistik fibroz, çölyak xəstəliyi, laktoza dözümsüzlüyü, meningit, vərəm, herpes, xlamidiya, dağınıq skleroz, fibromialgiya, xroniki yorğunluq sindromu, Lyme xəstəliyi və onlarla digər xəstəlik sadalanır.
Müəllif həmçinin korluğun, karlığın, fiziki əlilliyin və digər sağlamlıq problemlərinin də tam müalicəsini arzulayır.
Yeni bacarıqlar öyrənmək
Siyahıda şəxsi inkişaf da davam edir.
At sürməyi öyrənmək...
Könüllü fəaliyyətlərdə iştirak etmək...
Tai Chi, Chi Gong, Tae Kwon Do və Jujitsu kimi Şərq döyüş sənətlərini öyrənmək...
Alan Wattsın kitablarını oxumaq...
Matcha çayı, şoji ekranları və tatami döşəmələri almaq...
Bu hissə müəllifin Asiya mədəniyyətinə olan marağını da göstərir.
Zorakılığın və nifrətin aradan qaldırılması
Siyahıda nifrət ideologiyalarının aradan qaldırılması, radikal qrupların zorakılıqdan uzaqlaşdırılması və insanlar arasında qarşılıqlı anlaşmanın yaradılması arzulanır.
Burada istifadə olunan bəzi ifadələr satirik və simvolik xarakter daşıyır.
Zərərli maddələrin aradan qaldırılması
Müəllif pestisidlərin, herbisidlərin, zorakılığın, qətllərin və intiharların qarşısının alınmasını da əsas məqsədlərdən biri kimi qeyd edir.
Mənəvi inkişaf
Meditasiya etmək...
Maariflənmək...
İnsanlara nəfəs məşqlərini öyrətmək...
Şəxsi inkişaf kurslarında iştirak etmək...
Yeni kitab yazmaq...
Məşhur motivasiya mütəxəssisləri ilə fikir mübadiləsi aparmaq...
Bütün bunlar siyahının son hissəsində yer alır.
Son məqsəd: Yer üzündə həyatın qorunması
Siyahının sonuncu bəndi bütün əvvəlki fikirlərin ümumiləşdirilmiş formasıdır.
"Qlobal miqyasda hər bir canlının məhv olmasının qarşısını almaq."
Bu cümlə müəllifin ən böyük arzusunu ifadə edir. O, təkcə insanları deyil, Yer üzərində yaşayan bütün canlıları qorumağın vacibliyini vurğulayır. Bu qeyri-adi "ediləcək işlər" siyahısı reallıqla idealizmin qovuşduğu, şəxsi həyatla bəşəri problemlərin iç-içə keçdiyi maraqlı düşüncə xəritəsi kimi diqqət çəkir.